ماهی شانک صورتی ( کخو )

شانک ماهیان گونه ای آبزیانند که تاکنون 158 گونه از آن‌ها در جهان شناسایی شده است. شانک ماهیان در آب‌های آزاد مناطق گرم‌سیری زیست می‌کنند و از بین گونه‌های مختلف آن‌ها، 19 گونه در ایران شناسایی شده‌اند. سیبریم یکی از شانک ماهیان آب‌های آزاد جنوب ایران است که اولین بار در خلیج فارس صید شد. Sparus aurata نام علمی این ماهی است که در خانواده Sparidea قرار می‌گیرد. این ماهی از لذیذترین و محبوب‌ترین ماهی‌های جنوب ایران محسوب می‌شود که خواص متعددی دارد و مصرف آن به افراد دارای بیماری‌های قلبی عروقی و بیماران مبتلا به اختلالات گوارشی توصیه می‌شود. این ماهی در جنوب با نام‌های کوپر یا کافر نیز شناخته می‌شود. خوراک این ماهی معمولا سفالوپوده و صدف‌ها هستند.

 

خواص ماهی سی بریم (شانک)

ماهی سی بریم یه منبع پروتینی محسوب می‌شود و مقدار چربی آن نیز کم است. به‌همین دلیل آن را برای رژیم‌های غذایی پرپروتیین، بیماران قلبی و افراد مبتلا به چربی خون مناسب می‌دانند. گوشت این ماهی دارای مقادیر زیادی امگا3، آهن، ید و انواع ویتامین و مواد معدنی است. الکترولیتهایی نظیر سدیم و پتاسیم، ویتامین‌هایی مانند ویتامین‌های گروه B همچنین مواد معدنی نظیر فسفر، روی و منیزیم در این ماهی، به بهبود عملکرد سیستم ایمنی بدن و دستگاه گوارش کمک می‌کند. این ماهی که فاقد اسیدهای چرب است، به‌دلیل وجود مواد معدنی مانند فسفر برای تقویت عملکرد مغز و حافظه نیز مفید است. ویتامین‌های گروه A از دیگر مواد مغذی موجود در گوشت این ماهی هستند که به تقویت بینایی کمک می‌کنند. مصرف ماهی سیبریم به ورزشکاران به دلیل داشتن میزان قابل توجهی پروتیین بسیار توصیه می‌شود. همچنین این ماهی برای افراد مبتلا به کم‌خونی و بیماران دارای اختلال عملکرد تیرویید مفید خواهد بود.

شکل ظاهری و ویژگی‌های گوشت ماهی سی بریم (شانک)

برای تهیه و خرید ماهی سی بریم نیاز دارید که مشخخصات ظاهری آن را کامل بشناسید تا خریدی دقیق و درست داشته باشید. شکل ظاهری ماهی سیبریم، فرمی بیضی مانند و چهار گوش دارد. تقریبا کشیده و بلند است و بدن نسبتا پهن دارد. این ماهی معمولا تا 70 سانتی‌متر رشد کرده، وزن آن معمولا بین 1 تا 1.5 کیلوگرم بوده و رنگ سفید مایل به خاکستری دارد. البته ماهی سیبریم بالغ با طول یک متر و وزن 14 کیلو نیز دیده می شود اما این میزان رشد چندان در این نوع ماهی رایج نیست و در صید خلیج فارس دیده نمی‌شود.  باله‌ها و دم ماهی طلایی‌رنگ یا زرد روشن هستند و باله‌های خارجی آن‌ها دارای 8 تا9 شعاع سخت است. باله دم ماهی سیبریم نیز 11 شعاع سخت و 10 شعاع نرم دارد. سر ماهی سیبریم بزرگ محسوب می‌شود و به‌همین دلیل گاهی همراه سر پخته می‌شود.

 

محل زندگی ماهی سی بریم (شانک)

همانطور که گفته شد شانک ماهیان در آب‌های آزاد نواحی گرم‌سیر زندگی می‌کنند. ماهی سی بریم نیز در دریای مدیترانه، دریای سیاه، اقیانوس اطلس، موریتانی، گاهی اوقات آب‌های سنگال و جزایر قناری دیده شده است. ماهی سیبریم در جنوب و شرق چین و دریای زرد نیز صید می‌شود. این ماهی در ایران در خلیج فارس و دریای عمان زندگی می‌کند و صید آن در آب‌های خلیج رایج است.

 

میزان خار و دور ریز ماهی سی بریم (شانک)

ماهی سیبریم از دسته ماهی‌های کم‌تیغ است و خار و تیخ آزاردهنده و ریز ندارد. جدا کردن تیغ‌های بزرگ ماهی از گوشت نرم آن ساده و راحت است. به‌همین دلیل آن را ماهی خوش‌خوراک و مناسبی برای همه افراد می‌دانند. گوشت سفید و نرم این ماهی نرم و لطیف است و زمان پخت کوتاهی نیاز دارد. اما میزان دورریز ماهی، باتوجه به بزرگی سر آن، بسته به نوع و روش پخت تغییر می‌کند. برای مثال اگر آن را برای ماهی شکم‌بر بخواهید دور ریز تا کمتر از 35 درصد خواهد رسید. اما اگر ماهی به شکل فیله پاک و تمیز شود، این دور ریز به 70 درصد هم می‌رسد. به‌طور کلی ماهی سیبریم اگر به‌شکل قطعه قطعه آماده گردد دور ریز ماهی حدود 30 درصد خواهد بود.

بهترین روش پخت ماهی سی بریم (شانک)

ماهی سی بریم را به روش‌های مختلفی پخت می‌کنند. درواقع گوشت لذیذ این ماهی قابلیت کباب شدن روی آتش، پخته شدن در فر و سرخ شدن در روغن را دارد. اما بهترین روش پخت این ماهی را می‌توان دو مدل زیر دانست:

سرخ کردن در روغن

تکه‌های تمیز شده و پاک شده ماهی سیبریم یا فیله‌های ماهی را می‌توان با کمی نمک و فلفل در روغن سرخ کرد و لذت برد. فراموش نکنید ماهی تازه و ارگانیک (غیرپرورشی) معمولا بوی ناخوشایند ندارد و نیازی نیست که آن را مرینیت کنیم. بهتر است در این روش ماهی در روغن فراوان سرخ شود تا طعم لذیذ‌تری به خود بگیرد.

شکم‌پر و طبخ شده در فر

اگر ترجیح می‌دهیم ماهی سیبریم را که پر از خواص و فواید است سلامت میل کنید، بهتر است آن را به شکل شکم‌پر و در فر تهیه نمایید. در این حالت  نیز کافی است که ماهی را به روغن زیتون، نمک و فلفل آغشته نموده و با سبزیجات و صیفی‌جات دلخواه خود در فر طبخ کنید.

البته فیله این ماهی نیز برای کباب و شنیسل بسیار مناسب است چرا که زمان پخت کوتاهی دارد و گوشتش نرم و لطیف است. همچنین تیغ و خار زیادی ندارد.

 

سخن پایانی

درآخر باید گفت، قطعا طعم و مزه و البته خواص همه ماهی‌ها باهم یکسان نیست. گاهی بعضی از ماهی‌های حتی ارگانیک ممکن است برای برخی افراد توصیه نشوند. اما ماهی سیبریم شانک یک نوع آبزی سالم و پرخاصیت است که منع مصرف ندارد و از آنجا که میزان تیغ و خار آن بسیار کم است، می‌تواند نزد کودکان محبوبیت خوبی کسب کند.